Zwaarlijvig zelfportret

tekening2735Bij obesitas denk je niet meteen aan een boek. Totdat je 2500 Dagen RuSt hebt gezien en gewogen, een bundeling van de daily drawings die Ruben Steeman jarenlang plaatste op zijn website Elkedagrust.nl. Drieënhalve kilo weegt het ding en het is met 15 centimeters “het dikste boek van de eeuw” volgens de auteur, die dan ook een ware odyssee langs Nederlandse binders moest maken totdat Tim Beijer tenslotte de klus wilde klaren. In een hemelsblauwe band met zwierige, zilveren typografie zijn tweeënhalfduizend tekeningen gestapeld en als je die elk tien tellen aandacht geeft, heb je het boek na zes uur uit!

Maar verkijk je niet op deze dikkerd, want hij zit barstensvol poëzie. De zwartwitte prenten van Ruben Steeman brengen in beeld wat hij dagelijks meemaakte en verraden veel, nee: alles over zijn manier van kijken. Dit getekende dagboek bevat geen feitelijkheden (wie er aanbelde, hoeveel graden het buiten was, wat hij op zijn brood smeerde), wel associaties die opborrelden door iets wat hij die dag beleefde. De lezer mag raden wat de aanleiding geweest zou kunnen zijn: op tekening 2704 (hij is nooit opgehouden met dagelijks een tekening toevoegen, red.) zien we bijvoorbeeld hoe Ruben met zijn hoofd tussen de gekrulde hoorns van een mammoetskelet staat, de ogen vroom geloken, en het vermoeden rijst dat hij die dag naar Naturalis is geweest. Maar voor hetzelfde geld had hij gedroomd over prehistorische wezens. Belangrijker is dat het een mooie tekening oplevert en dat is een van de verbluffende kanten van dit project: twaalf jaar lang constant hoge kwaliteit leveren (pas vanaf 2009 sloeg hij geen publicatiedag meer over), ook als je geen zin en inspiratie hebt.

Voor de Volkskrant heeft Ruben vier jaar meegeschreven aan De Recensiekoning, een rubriek die kritisch keek naar “de kwaliteit van kraanwater, de klinkers in de Kerkstraat, medicijnen, een droom, die chick waarmee we gisteren gezoend hebben. Alles.” Kijken naar alles en niets te min vinden voor het maken van iets moois is ook de houding waarmee hij zijn leven tekent. Aan die houding is in de afgelopen jaren niets veranderd, aan de stijl wel degelijk. Als je plaat 0014 (mannelijke figuur zit op drie gestreepte kussens) vergelijkt met plaat 1014 (mannelijke figuur stapelt pyramidevormig bekertjes op), dan valt op hoeveel strakker en soberder het werk dan is. Nog duizend tekeningen verder is de evolutie voltooid en dat zie je eigenlijk vooral aan het kapsel: Rubens karakteristieke krulletjes zijn gaandeweg arabesken geworden die aan elke tekening iets frivools geven. Hoe ernstig en ingetogen de figuur ook kijkt, de springveertjes op zijn hoofd dansen ludiek door het beeld.

Ruben Steeman, 2500 Dagen RuSt, € 100, ****. Er zijn 250 exemplaren gebonden. Vanaf 14 november is in het Nederlands Stripmuseum te Groningen een tentoonstelling ingericht rond het boek. Uitgeverij Scratch Books overweegt een handelseditie.

Dit artikel stond op 27 november in de Volkskrant.

Geplaatst in Volkskrant
Categorieën
Spring naar werkbalk