Grafisch raffinement uit Duitsland

Sophia Martineck2Zoekplaatjes: in de zeefdrukken van de Duitse graficus Henning Wagenbreth (1962) zit zoveel verstopt dat je het beste een stoel kunt pakken om er eens rustig voor te gaan zitten. Zijn befaamde prent ‘Hotel Berlin’ geeft een futuristisch beeld van de Duitse hoofdstad die tjokvol gebouwen staat waartussen auto’s, vrachtwagens, een vliegtuig, een trein en een tank maoeuvreren. Er zijn mensjes die moorden, dansen, demonstreren en fabriceren, maar zonder noemenswaardige opwinding, want Wagenbreth is een nazaat van de Nieuwe Zakelijkheid. Zijn personages zijn net zo hoekig als zijn bouwwerken en hebben met hun mechanische motoriek meer weg van robots dan van mensen. Dat is geen toeval: Wagenbreth streeft naar een zo industrieel mogelijke weergave. Een van zijn grote tekeningen heet The Wagenbreth Illustration Plant – werkplaats voor prentvervaardiging – en hij is de uitvinder van Tobot, een procedé waarbij onderdelen van stripfiguurtjes vooraf worden getekend, zodat ze via een eenvoudige assemblage tot beeldverhaal in elkaar kunnen worden geknutseld. Samen met stripmaakster Anke Feuchtenberger richtte hij begin jaren negentig al het Produktionsgenossenschaft des Handwerks op, afgekort tot PGH Glühende Zukunft, waarbinnen werd geëxperimenteerd met hout- en linoleumsnedes, zeefdrukken en andere grafische technieken.

En dat is niet onopgemerkt gebleven. Wagenbreth maakt theateraffiches die wereldwijd worden tentoongesteld en ontwierp voor de Deutsche Post meerdere zegels, zodat je hem het Duitse equivalent van Joost Swarte zou kunnen noemen. In de Antwerpse galerie The Bries Space is de komende maand werk van Wagenbreth te zien, zeefdrukken, offset-affiches en stripwerk, naast tekeningen van Sophia Martineck die een vriendelijker variant op Wagenbreths werk vormen. Ook hier zitten talloze tafereeltjes tussen de huizen verstopt, maar  waar Wagenbreth zijn figuren haaks als hiëroglyfen laat gebaren, getuigen de portretten van Martineck eerder van empathie en tastzin. De behoedzaamheid waarmee de man in ‘Der Sammler’ een pas verworven flaconnetje uit de verpakking haalt en afstoft, getuigt van fijn grafisch fingerspitzengefühl.

The Bries Space, Lange Scholiersstraat 10, 2060 Antwerpen, zondag 2, 9, 16 & 23 juni 2013, van 12u tot 18u, of op afspraak: space@bries.be. 4*. Illustratie: Sophia Martineck.

Geplaatst in Volkskrant