Picha: project over de Afrikaanse strip

Picha is Swahili voor ‘tekening’ en een verbastering van het Engelse ‘picture’. Picha is ook de titel van de tentoonstelling die een bont beeld gaf van het rijkgeschakeerde werelddeel Afrika.
In 2007 maakte Joost Pollmann in opdracht van NCDO – Nederlands Centrum voor Duurzame Ontwikkeling – hierover een grote tentoonstelling.

Afrikaanse stripcultuur is bloeiend en divers

Het gaat goed met de strip in Afrika. In alle delen van het continent zijn striptekenaars actief, worden er festivals georganiseerd en tijdschriften uitgegeven. In Senegal bestaat een populaire tv-serie die gebaseerd is op een stripfiguur (Googoorlu), in Zuid-Afrika is het leven van Mandela verstript en in Ethiopië waarschuwen ze soldaten in stripvorm voor de gevaren van aids. Opvallend vaak is het Afrikaanse beeldverhaal een afspiegeling van de (politieke) werkelijkheid. Om het over luchtige dingen te hebben, moet je soms een list verzinnen. De succesvolle stripreeks ‘Aya de Yopougon’, geschreven door de Ivoriaanse Marguerite Abouet, is een getekende soap waarin liefdes, ruzies en overspeligheden de toon aangeven. Maar de strip speelt wel in de rustige jaren zeventig, toen de burgeroorlog in Ivoorkust nog ver weg was.

Laagdrempelig

Strips zijn in Afrika goedkoop te produceren, om strips te kunnen tekenen heb je geen academische graad nodig én strips communiceren op een laagdrempelig niveau: deze drie factoren maken het medium bij uitstek geschikt voor een continent met een beperkte artistieke infrastructuur. Toch zit daar ook een probleem: om gelezen te kunnen worden, moeten strips worden gedistribueerd en daarvoor ontbreken vaak de kanalen. En: zelfs goedkope strips zijn voor armlastige Afrikaanse lezers toch nog te duur.

Unieke overzichtstentoonstelling en database

Picha was een tweeledig project. In de tentoonstelling was werk te zien van 18 striptekenaars en 1 scenarioschrijfster uit alle delen van het continent. De tentoonstelling bevatte originele tekeningen, stripalbums en gepubliceerde strips in kranten en tijdschriften van de geselecteerde artiesten. Daarnaast was een database gebouwd met uitgebreide informatie over stripmakers en cartoonisten uit 55 Afrikaanse landen. Picha is tentoongesteld in Nederland, Nigeria, Brazilië en Spanje.

N.B. Om onverklaarbare redenen heeft opdrachtgever NCDO deze waardevolle database offline gezet, zodat de verzamelde tekenaars (en tijdschriften) weer net zo ontoegankelijk zijn als vroeger!

Geplaatst in Tentoonstellingen